Ο Επιμενίδης

Το αγόρι ανέβηκε στο βουνό και έψαχνε ώρες. Έκανε ζέστη.

Βρήκε μια σπηλιά, μπήκε μέσα να ξεκουραστεί και αποκοιμήθηκε.

Ξύπνησε ήσυχα και συνέχισε να ψάχνει το πρόβατο.

Δεν το βρήκε. Γύρισε στο χωράφι — και το χωράφι είχε αλλάξει ιδιοκτήτη.

Πήγε στο σπίτι του και δεν αναγνώρισε κανέναν.

Στο τέλος βρήκε τον μικρότερο αδελφό του — που τώρα ήταν γέρος.

Από εκείνον έμαθε πόσο είχε κοιμηθεί: πενήντα εφτά χρόνια.

Ο Διογένης Λαέρτιος, που μας τα διηγείται, προσθέτει ότι μετά από αυτό ο Επιμενίδης έγινε διάσημος σε όλη την Ελλάδα και τον θεωρούσαν αγαπημένο των θεών.

Η ιστορία θα ήταν απλώς ένα παραμύθι, αν δεν ακολουθούσε το δεύτερο μέρος της — που είναι σχεδόν σίγουρα αληθινό.

Γύρω στο 600 π.Χ., η Αθήνα είχε ένα πρόβλημα.

Χρόνια πριν, κάποιοι είχαν καταλάβει την Ακρόπολη και ύστερα είχαν παραδοθεί ως ικέτες, δεμένοι με μια κλωστή στο άγαλμα της θεάς. Η κλωστή κόπηκε στον δρόμο και τους έσφαξαν επί τόπου.

Από τότε η πόλη πίστευε ότι είναι μολυσμένη. Είχαν αρρώστιες, κακές σοδειές και συνεχείς διχόνοιες.

Οι Αθηναίοι κάλεσαν τον Κρητικό.

Ο Επιμενίδης δεν έκανε τίποτα εντυπωσιακό. Έκανε κάτι πολύ παράξενο.

Έφερε στον Άρειο Πάγο μαύρα και άσπρα πρόβατα και τα άφησε ελεύθερα να πάνε όπου θέλουν. Έβαλε ανθρώπους να τα ακολουθήσουν.

Όπου ξάπλωνε το καθένα, εκεί το θυσίαζαν — στον θεό στον οποίο ανήκε ο τόπος.

Και επειδή κανείς δεν ήξερε ποιος θεός ήταν κάθε φορά, έστησαν βωμούς χωρίς όνομα.

Ο Παυσανίας, εφτακόσια χρόνια αργότερα, γράφει ότι στην Αθήνα υπήρχαν ακόμα «βωμοί θεών αγνώστων».

Η ίδια φράση εμφανίζεται και αλλού: στις Πράξεις των Αποστόλων, ο Παύλος στέκεται στον Άρειο Πάγο και λέει στους Αθηναίους ότι είδε βωμό με την επιγραφή «Αγνώστω Θεώ».

Η αρρώστια στην πόλη σταμάτησε.

Οι Αθηναίοι θέλησαν να του δώσουν χρήματα και δώρα. Ο Επιμενίδης αρνήθηκε τα πάντα.

Ζήτησε δύο πράγματα: ένα κλαδί από την ιερή ελιά της Ακρόπολης, και συμμαχία ανάμεσα στην Αθήνα και στην πόλη του, την Κνωσό.

Έμεινε ακόμα ένα όνομα από αυτόν, σε εντελώς άλλο χώρο.

Κάπου είχε γράψει τη φράση «οι Κρήτες πάντα ψεύτες».

Επειδή το είπε ένας Κρητικός, η πρόταση δεν μπορεί να είναι ούτε αληθινή ούτε ψεύτικη χωρίς να αναιρεί τον εαυτό της. Οι λογικοί τη μελετούν ακόμα, και τη λένε «παράδοξο του Επιμενίδη».